چراغ برات | سهمی برای کودکان بی سرپرست
چراغ برات یک آیین کهن و دیرینه در خراسان بزرگ است. سنتی حسنه از گذشتگان که نسل به نسل به آیندگان رسیده است.
چراغ برات یک سنت ارزشمند به پاس گرامیداشت آنهایی است که در خاک آرمیده اند.
مردم خراسان در این آیین باستانی طی روزهای 12 ، 13، 14 ماه شعبان بر سر مزار فامیل و آشنایان می روند.
سنت حسنه چراغ برات، آیینی است به قدمت 1000 سال که ریشه آن مربوط به خراسان جنوبی است و به مرور زمان به دیگر مردم شهر ها و روستاهای خراسان انتقال یافته است.
امروز در آیین چراغ برات، مردم با حضور در آرامستان و قبور آشنایان و وابستگان خود ضمن توضیع خرما، حلوا، شیرینی و دیگر نذورات و به ویژه قرائت قرآن و خواندن نماز های قضای رفتگان و ادعیه برای درگذشتگان خود طلب آمرزش میکنند.
چراغ برات یک مراسم سنتی و عمیق است و در تاریخ ایران باستان از آن یاد شده است. این آیین هیچ تضادی با دین اسلام ندارد و به واقع فرصتی است برای طلب آمرزش لفرلدی که فوت کرده اند.
چراغ برات در هر منطقه ای با نام های مختلف شناخته شده و از آن به عنوان عید برات یا شب برات نام می برند.
از برنامه های این مراسم آیینی می توان به حضور در آرامستان ها و روشن کردن شمع، دعا و نیایش، خیرات شامل: خوراکی هایی نظیر؛ شیرینی، خرما، حلوا و حتی میوه اشاره نمود.
چراغ برات را با نام های متنوعی میشناسند. از جمله: برات غریبان، برات زنده ها و برات مرده ها، برات اسرا، برات مسافران هر روز در این آیین اختصاص پیدا میکند به انجام یک کار متفاوت: چراغ برات در سیزدهم شعبان روز شکرگزاری محصوب میشود. در این روز شیرینی و میوه و نذورات توزیع می شود.
روز چهاردهم مردم با حضور در کنار درگذشتگان و عزیزانشان یاد آنها را گرامی می دارند و برای آنها دعا می خوانند. در این روز با خواندن قرآن و فاتحه یاد عزیزان خود را زنده نگه میدارن.
در برخی از مناطق اطراف خراسان اگر درگذشتگان آنها در سال گذشته بیش از 3 نفر باشد مراسم دیگر در سه روز نخواهد بود و ازابتدای ماه شعبان همه ساکنین آن منطقه مراسمی در منازل خود در هر شب برگزار میکنند.
در شب نیمه شعبان مردم چراغ خانه های خود را روشن می کنند تا با اینکار، نور و هدایت را در خانه ها جاری کنند.
از دیگر برنامه های خاص ایام چراغ برات، اقامه نماز قضا برای درگذشتکان است که در این روزها توسط خانواده ها و نزدیکان فردفوت شده انجام می شود.
در ایام چراغ برات، روزه گرفتن نیز یکی از برنامه های رایج و پسندیده است که فضای معنوی خاصی این روزها می بخشد.
از چراغ برات به عنوان یک نماد و پیوند فرهنگی نیز یاد می شود.اگرچه چراغ برات در متون دینی و مذهبی ما به طور ویژه تایید نشده است اما بخواطر فرهنگ غنی ایران و آداب و رسوم ما که ریشه در فرهنگ و باستان ایرانی دارد، چراغ برات به عنوان یک سنت حسنه بین مردم خراسان پابرجا مانده است.
کودک بی سرپرست کیست؟
کودکانی که از حضور والدین یا قیوم و سرپرست قانونی محروم می باشند و این کودکان از نعمت حضور در کانون گرم خانواده بی بهره اند و در محیطی عاری از عشق و محبت رشد میکنند.
اما اگر این فرزندان رها نشوند و در محیطی شبه خانواده نگهداری شوند از بسیاری از خطرات و مشکلات حاکی بر جامعه در امان خواهند بود.